De gemeente Utrechtse Heuvelrug heeft de Waarderingsprijs Utrechtse Gemeenten 2026 gewonnen. De prijs is vrijdag 6 november uitgereikt tijdens het Najaarscongres van de VNG Utrecht in het Huis van Eemnes en gaat naar Stichting Praat met je straat. Burgemeester Frits Naafs had het initiatief voorgedragen; aan hem werd de prijs ook overhandigd: een officiële oorkonde en een cheque van € 500. Dat geld is bedoeld voor een maatschappelijk doel of project dat de winnaar zelf kiest.
Van één buurt in Doorn naar een inspiratiegids voor heel Nederland
Praat met je straat begon in het Ludenkwartier in Doorn met één vraag aan buurtbewoners: “Wie wil er eens meedenken over hoe we ons als buurt kunnen voorbereiden op een crisis?” Inmiddels werken zo’n veertig bewoners aan thema’s als stroom, water en voedsel, zorg, communicatie en natuurbrand. Ongeveer tweehonderd inwoners kwamen naar de buurtavonden. Daarmee werd zichtbaar hoeveel kennis, ervaring en bereidheid om te helpen er in een gewone woonwijk aanwezig is.
De ervaringen staan nu in de inspiratiegids Praat met je straat, met praktische stappen en voorbeelden waarmee andere buurten zelf aan de slag kunnen. Het doel is niet om vanuit één organisatie duizenden buurten te organiseren. Het doel is om duizenden buurten in staat te stellen zichzelf te organiseren.
Een overheid die ernaast staat
Wat het initiatief bijzonder maakt, is de rol van de gemeente. Al voordat Praat met je straat bestond, vroeg burgemeester Naafs in een brief aan alle inwoners aandacht voor de veranderende veiligheidssituatie en voor het belang van voorbereiding. Toen het initiatief daarna in de buurt ontstond, koos hij er bewust voor om het niet over te nemen of bij de gemeente onder te brengen. Hij bleef belangstellend, verbindend en faciliterend.
Daarin zit een les voor elk lokaal bestuur. Niet: “wij organiseren dit voor u”, maar: “wat zijn jullie aan het doen en wat kunnen wij doen om dat mogelijk te maken?” Een overheid hoeft niet altijd vóór de samenleving te staan om van betekenis te zijn. Soms is zij het meest effectief wanneer zij ernaast staat.
Vernieuwend, met impact en navolgbaar
Een onafhankelijke jury heeft alle nominaties beoordeeld. Zij keek onder meer naar hoe vernieuwend een initiatief is, welke impact het heeft en of andere gemeenten het kunnen overnemen. Op dat laatste punt scoort Praat met je straat sterk: de aanpak is ontworpen om door andere buurten en gemeenten te worden gebruikt.
Met de jaarlijkse Waarderingsprijs zet de VNG Utrecht bijzondere initiatieven in de schijnwerpers. Zo wil zij succesvolle projecten belonen en andere Utrechtse gemeenten inspireren om van elkaar te leren.
Vijf genomineerden
Dit jaar waren er vijf nominaties:
- Buurtverbinders (Oudewater)
- Regionale Raadssamenwerking Utrecht (voorgedragen door Vijfheerenlanden)
- Praat met je straat (Utrechtse Heuvelrug)
- Het Machtsspel (Nieuwegein, namens de regio Lekstroom)
- De Avond van de Democratie (Soest)
De VNG Utrecht feliciteert de gemeente Utrechtse Heuvelrug en alle betrokken bewoners van harte. Ook bedankt zij alle genomineerden voor hun inspirerende inzendingen.
Meer informatie: www.praatmetjestraat.nl
